Senin, 08 Januari 2018

Ragam-Ragam Ni Na Monding

Diposting oleh Mandok Hata Batak pada Januari 08, 2018 with

 Mamereng tu sibahenon dohot paradaton ragam ni na mate boi do di bagi 3 ( tolu ) ima :

    a. Mate poso-poso sahat tu na magodang ( ndang marhasahotan )

    b. Mate natunggane ( naung marhasohotan )

    c. Mate/monding natua-tua naung marpahompu.

 

Mate Poso-Poso Sahat Tu Namagodang

Dibagi opat ma on berdasarkan umur ima :

    a.   Mate di bortian, ima poso-poso na mate di bortian ( didalam kandungan )

    b.   Mate poso–poso, ima poso-poso na marumur sian na baru sorang sahat tu na marumur hira-hira 2 taon

    c.   Mate dakdanak, ima dakdanak na marumur 2 taon sahat tu hira-hira 16 taon

    d.  Mate naposobulung ( namagodang ), ima naposo ( doli-doli manang namarbaju ) na marumur hira-hira diginjang ni 16 taon sahat tu na namagodang ( dewasa ) alai ndang hot ripe dope.

 

Mate Natunggane

Dibagi doi gabe 3 bagian :

a. Mate Pupur

Mate so martinading di anak dohot di boru ( ndang marindang ). Molo ama do na mate i didokma matipul ulu, alai molo ina didokma matompas tataring.

b. Mate Punu

Mate so martinading di anak alai nunga martinading boru. Mate punu didok ala ndang adong anakna ( baoa ) namanguduti goarna  /generasina ( tarombona ). Adong do nian boruna, alai molo dung muli boruna i gabe mangihuthon marga ni hamulianna ( suami ) nama i. Mate punu sipata do digoar i mate marurat di bulung na.

c. Mate Mangkar

Mate naung adong anak dohot boru na, alai ndang adong dope na simpan ( hot ripe ).

Molo met-met dope anak dohot boru nai didok masapsap mardum. Ala ndang diboto dope mandiori hangoluanna manang mangula ulaonna.

 

Monding Natua-Tua Naung Marpahompu

Parmonding ni natua-tua naung marpahompu adong 3 ( tolu ) tingkat, ima :


a. Sari Matua

Nunga marpahompu alai adong dope tubuna na so simpan ( hot ripe ), lapatanna adong dope sisarihonon na, terlepas naung karejo manang naso karejo.

 

b. Saur Matua

Nunga marpahompu sian anak dohot sian boru jala nunga simpan sude anakhon na ( ndang adong be sisarihononna ). Nunga bulus rohana manadingkon portibi on.

 

c. Saur Matua Maulibulung

Nunga marpahompu sian anak dohot sian boru jala nunga marnini – marnono, jala ndang adongbe anakna manang boruna naso sohot. Dungi ndang adong anakna manang boruna manjoloi ibana ( jumolo monding ).

 

Marnini lapatanna anakna nunga marpahompu.

Marnono lapatanna boruna nunga marpahompu.

Marindik-indik /marondok-ondok lapatanna pahompu na nunga marpahompu.


Monding maulibulung onma status na tumimbo parmonding ni jolma di hita halak Batak, tarlobi muse molo pomparanna i gabe jala mamora. Ianggo nuaeng on, nunga jarang dapot na songon on, alana jolma nuaeng, nunga sai jolo godang  umurna asa hot ripe alani parsikkolaon dohot ala so karejo dope.

Di bona pasogit parmondingon ni natua-tua na songon on, olo do 5 - 7 borngin asa ditaruhon tu udean.